ĐÁNH GIÁ THỬ NGHIỆM THIẾT BỊ CẢM BIẾN CHI PHÍ THẤP (LCS) ĐỂ QUAN TRẮC Ô NHIỄM BỤI PM2.5 TRONG ĐIỀU KIỆN MÔI TRƯỜNG CỦA THÀNH PHỐ HÀ NỘI

Tóm tắt

Thiết bị cảm biến chi phí thấp (LCS) ngày càng được sử dụng rộng rãi trong quan trắc chất lượng môi trường không khí, tuy nhiên, độ chính xác và độ ổn định của thiết bị LCS là vấn đề cần được đánh giá, đặc biệt trong các điều kiện khí hậu, thời tiết khác nhau. Nghiên cứu này thử nghiệm 5 thiết bị LCS (GBiot-FH0) quan trắc bụi PM_2.5 trong vòng 1 năm (7/2024 - 6/2025) trong điều kiện của Thành phố (TP) Hà Nội. Kết quả kiểm tra song song  cho thấy  tương quan giữa 5 LCS rất cao (R²= 0,97-0,98) và sai số nhỏ (RMSE= 0,68-3,21 µg/m³).  Kết quả chuẩn hóa số liệu đo của 5 LCS theo số liệu đo của 3 trạm chuẩn (FEM) của Trung tâm quan trắc môi trường miền Bắc (NCEM) chỉ ra rằng 5 LCS có độ tương quan khá tốt (R²=0,59-0,74) với các trạm FEM-  NCEM; độ nhạy của LCS đặt gần trạm FEM-Bách Khoa đạt cao nhất (slope = 0,92). Trong giai đoạn quan trắc, 5 LCS được lắp đặt tại 5 điểm  phân bố rải rác trên địa bàn TP. Hà Nội. Số liệu quan trắc của 5 LCS trong vòng 1 năm (7/2024-6/2025) sau khi chuẩn hóa theo trạm chuẩn (FEM- NCEM) được sử dụng để đánh giá ô nhiễm bụi PM_2.5 tại TP. Hà Nội. Kết quả quan trắc của 5 LCS đều ghi nhận được các đợt ô nhiễm PM_2.5 tại TP. Hà Nội trong thời gian nghiên cứu (đặc biệt vào mùa đông- xuân) và biến trình ngày đều tương đồng với kết quả quan trắc của FEM- NCEM (tương quan Pearson (r) = 0,82-0,85). Như vậy, thiết bị LCS (GBiot-FH0) này có thể được ứng dụng trong quan trắc bụi PM_2.5 trong điều kiện khí hậu, thời tiết  của TP. Hà Nội, tuy nhiên cần thực hiện bước kiểm tra hoạt động của thiết bị, chuẩn hóa số liệu định kỳ. Việc đánh giá, hiệu chuẩn, chuẩn hóa thiết bị LCS sẽ mở rộng tiềm năng ứng dụng phát triển mạng lưới quan trắc chất lượng không khí, đặc biệt tại những nơi nguồn lực còn hạn chế.